Ervaringsverhaal

Project: De opvang van Oekraïense vluchtelingen

Auteur:
Cynthia Buckert

Begin dit jaar begon de oorlog tussen Rusland en Oekraïne, waardoor vele Oekraïners vluchtten naar andere landen. Ook naar Nederland. Echter moest deze groep wel opgevangen worden en de juiste zorg aangeboden krijgen door verschillende gemeenten. TMI bood een helpende hand.

Mirjam Bekel

Al 31 jaar is Mirjam Bekel (62) huisarts. Voor bijna dertig jaar had ze haar eigen huisartsenpraktijk, maar koos er in oktober 2021 voor om te gaan stoppen met de praktijk en iets anders te gaan doen. “Via Google kwam ik bij TMI terecht en heb ik van november 2021 tot maart 2022 als huisarts in een verpleeghuis gewerkt.”

“Kort daarna kreeg ik een mail over een vacature bij de gemeente in Dronten voor Oekraïense vluchtelingen. Een erg bijzondere opdracht die ik graag wilde doen. Nadat ik contact had opgenomen, kon ik in juni 2022 hier aan de slag.”

Mirjam is echter niet onbekend met de zorg van vluchtelingen en vandaar ook haar keuze voor de functie in Dronten: “Voordat ik mijn eigen huisartsenpraktijk had, werkte ik als huisarts in de kazerne in Schalkhaar. Dit was een opvangcentrum voor asielzoekers uit Bosnië-Herzegovina, Irak en Afghanistan, waar ik de medische intakes deed.”

In Dronten is een oud Rabobank gebouw getransformeerd tot een opvangcentrum voor ongeveer tweehonderd Oekraïense vluchtelingen. Daarnaast zit er een opvangcentrum in het Zuiderparkcomplex in Dronten en is er een dorpshuis in Biddinghuizen voor vluchtelingen uit Oekraïne, die eerder al uit een ander land zijn gevlucht. Voor deze drie plekken is Mirjam de huisarts: “Ik werk er één dag in de week voor zes uur en heb mijn eigen kamer met enkel een onderzoeksbank, tafel, bloeddrukmeter en stethoscoop. Echter had ik toen ik hier begon nog helemaal niks. Bij de meeste klachten heb ik ook niet veel ingewikkelde apparatuur nodig en als dat wel zo is, stuur ik de patiënt alsnog naar de lokale huisarts. De intakes worden gedaan door medewerkers die daar op de locaties rondlopen. Zij bekijken of er een noodzaak is om de doktersassistente erbij te roepen. Vervolgens trieert de doktersassistente de medische noodzaak. Zij spreekt zowel Nederlands als Russisch en Oekraïens. Soms handelt de doktersassistente een vraag zelfstandig af, maar als het nodig is, verwijst zij de vraag weer door naar mij. Op de dagen dat ik er niet ben, ben ik voor haar wel telefonisch bereikbaar.”

“Alle niet-urgente huisartsenzorg komt bij mij terecht. Dit zijn onder andere mensen met rug- of nekklachten of huidafwijkingen, waar men niet ernstig ziek van is. Zo kwam er bijvoorbeeld een vrouw bij mij langs met waterpokken; een ziekte die je in Nederland niet meer bij volwassenen tegenkomt. Hierover heb ik dan contact met de GGD, om te overleggen of er maatregelen nodig zijn voor een eventuele uitbraak onder volwassenen.” Mirjam ervaart haar werk, door de diversiteit van werkzaamheden en bewoners, als heel boeiend en maakt agressiviteit gelukkig niet mee: “Waar je wel geduld voor moet hebben, is de soms moeizame communicatie door de taalbarrière. Je werkt met een vertaalapp of schakelt een telefonische tolk in. Een gesprek kost veel meer tijd dan bij een gewoon huisartsenconsult.”

Dennis The

De rode draad in Dennis The (42) zijn loopbaan is leiderschap. Dit begon met diverse managementrollen binnen een commerciële omgeving bij KPN en Specsavers, maar veranderde langzaam naar een meer maatschappelijk doel. Voordat Dennis kennismaakte met TMI, werkte hij voor de GGD waar hij coördinatoren aanstuurde voor testen, vaccineren en bron- en contactonderzoek.

dennis the locatiemanager

Toen de GGD ging afschalen, wilde hij een volgende stap maken binnen de maatschappelijke sector: “Ik kwam bij TMI terecht via een vacature op Instagram voor locatiemanager en sinds juni 2022 werk ik, naast mijn baan als regionaal teamleider bij BiblioNu, als locatiemanager voor een opvanglocatie in Culemborg. Een tijdelijke locatie die binnen vier dagen is opgebouwd en waar tweehonderd vluchtelingen terecht kunnen.”

Er zouden op deze nieuwe locatie Oekraïense vluchtelingen komen, maar is op het laatste moment gewijzigd door het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA). “Wij hebben vluchtelingen die zijn doorgestuurd vanuit andere opvangcentra; vooral Syriërs, Jemenieten en Algerijnen. Op de locatie in Culemborg checken wij de vluchtelingen in als ze zijn aangekomen. Ook zorgen wij ervoor dat ze een bed en kluisje krijgen toegewezen. Als locatiemanager is het mijn taak om al het personeel goed te begeleiden. Daarnaast ben ik eindverantwoordelijke. Ik werk samen met de catering, beveiliging, schoonmakers, verpleegkundigen, EHBO’ers en vrijwilligers. Enerzijds zorg ik ervoor dat de relatie en samenwerking tussen deze groepen soepel verloopt. Anderzijds help ik de vluchtelingen die op de locatie verblijven wanneer ze bijvoorbeeld shampoo of medicijnen nodig hebben. Dat kinderen hier in deze situatie overnachten, vind ik extra schrijnend om te zien. Als ik dan een glimlach op hun gezicht kan toveren met een voetbal, geeft mij dat echt energie. Er zijn natuurlijk ook minder leuke momenten. Zo hebben we, in het belang van de overige bewoners, iemand een verbod moeten geven na meerdere waarschuwingen, omdat hij voor overlast zorgde.” Dennis is geboeid door de verschillende aspecten van zijn functie: “Mijn functie levert mooie onderwerpen op om over te praten. Soms zeur je over de kleinste dingen, maar deze baan helpt je om te relativeren. Er werken gepassioneerde, hardwerkende mensen die allemaal als doel hebben om de vluchtelingen te helpen.” Als het gaat om zingeving, vindt Dennis dit werk daarom ook veel meer bij hem passen dan zijn vorige carrières in de commerciële wereld.

Anneke de Boer & Pascal van Diermen

Hoewel verpleegkundige Anneke (66) en ambulanceverpleegkundige Pascal (45) voor april 2022 elkaar nog helemaal niet kenden, werken ze nu samen als een geoliede machine. Zij zorgen ervoor dat 75 Oekraïense vluchtelingen in het opvangcentrum in Emmeloord, een vleugel van een oud ziekenhuisgebouw, de juiste zorg en medicijnen krijgen.

anneke de boer

Hun affiniteit met deze doelgroep, komt door hun eerdere werkzaamheden binnen de zorg. Pascal: “Van origine kom ik als ambulanceverpleegkundige van Defensie en ben ik in 1999 uitgezonden naar Bosnië-Herzegovina en in 2003 naar Irak. De kennis die ik daar heb opgedaan met oorlogsslachtoffers pas ik nu weer toe in het opvangcentrum.” Ook voor Anneke is het werken met mensen van andere culturen niet onbekend: “Ik ga elk jaar twee maanden naar Afrika om daar te werken en ben al meerdere keren via TMI naar de Caribische eilanden geweest om te ondersteunen met de COVID-zorg.”

Pascal heeft samen met een huisarts, die ook heeft gewerkt bij Defensie, het project in Emmeloord opgestart: “We hebben een kaartensysteem per persoon opgericht. Dit systeem kenden wij uit onze tijd bij Defensie. Hierdoor heeft iedere patiënt een medisch dossier gekregen en ontvangt de nodige zorg, zonder dat diegene nog een BSN-nummer heeft. Samen met de huisartsenpraktijken uit de omgeving, maar ook tandartsen, apotheken, verslavingszorg, gehandicaptenzorg en thuiszorg hebben we het mogelijk gemaakt dat deze kaart overal meer naartoe kan voor behandelingen en medicijnen.”

Voordat een patiënt wordt doorverwezen naar een huisarts of apotheek, gaat diegene eerst langs Anneke of Pascal. Zij doen de triage in het opvangcentrum. “We zitten hier drie dagen in de week van 9:00 uur tot 12:00 uur in een aparte kamer en tot 10:30 uur kan iedereen binnenlopen. De vragen of herhaalrecepten die hieruit voortkomen bespreken wij vervolgens met de dienstdoende huisartsenpraktijk. Er zijn zeven huisartsenposten in de omgeving en elke dag heeft iemand anders dienst. Op deze manier is de belasting van de praktijken verdeeld“, vertelt Anneke.

De klachten die Anneke en Pascal krijgen zijn uiteenlopend. Anneke: “In het voorjaar hadden we veel klachten, zoals griepverschijnselen. Maar ook psychische klachten, zoals slapeloosheid en stress. Het zijn geen levensbedreigende problemen. Als het niet ernstig is, begeleiden we ze door middel van een routebeschrijving altijd naar een drogist in de buurt.” Naast het bieden van de juiste zorg, doen Anneke en Pascal ook preventieve zorgverlening: “In Oekraïne werkt het zorgsysteem anders dan in Nederland en zijn hun verwachtingen soms niet in lijn met de manier hoe wij werken. Voor een gesprek met een medisch specialist ontvangt men in Nederland hiervoor een verwijsbrief van de huisarts. In Oekraïne kan men gewoon zelf een afspraak maken met iedere specialist. Net als dat veel medicatie in Oekraïne zonder recept te koop is, wat in Nederland alleen op recept gehaald kan worden.” De goede samenwerking tussen Pascal en Anneke komt voort uit de diversiteit van werkzaamheden, zelfstandigheid, creativiteit in oplossingen en de vrijheid. Dit heeft ervoor gezorgd dat iedere patiënt binnen het opvangcentrum de zorg krijgt, wat hij of zij nodig heeft. “We bieden iedereen een behandeling, ongeacht hoe lang ze blijven”, aldus Anneke.

Heb je een vraag aan een van onze medewerkers?

Bel ons dan op 020 – 510 6754

Of stuur ons een bericht via: